Wiek XII był w Europie Zachodniej okresem względnego spokoju i dobrobytu, co sprzyjało rozwojowi sztuk – wtedy rosły ku niebu monumentalne romańskie katedry Francji i Nadrenii, a w Prowansji rozkwitał poetycki kunszt trubadurów, sławiących „dworną miłość”. Ich sztukę na północy Francji podjęli niebawem truwerzy, w Nadrenii zaś rodzimą odmianę liryki rycerskiej rozwinęli minnesingerzy. Kwitła też twórczość wędrownych kleryków – wagantów. Jej okruchy przekazuje niezwykłe źródło: iluminowany rękopis, przechowywany w benedyktyńskim opactwie w Beuron niedaleko Monachium i od miejscowości tej nazwany Codex buranus. Zawarte w nim pieśni wydano w roku 1847 jako Carmina burana.

W latach trzydziestych XX wieku po wybrane teksty z Codex buranus sięgnął mało jeszcze wówczas znany niemiecki kompozytor Carl Orff, tworząc rozbudowaną kantatę, przekazującą niektóre tematy poruszane w średniowiecznym zbiorze – moralizatorskie rozważania, zachwyt wobec natury, lecz także szyderczy opis uciech karczemnych i opisy miłości cielesnej, przedstawianej bez pruderii, jakiej skłonni bylibyśmy spodziewać się po wiekach średnich. Żywiołowa, pełna świeżości kompozycja Orffa, spotkała się od razu z entuzjastycznym przyjęciem publiczności (prawykonanie: 1937). Choć władze III Rzeszy początkowo ostro krytykowały dzieło, z czasem jednak skapitulowały wobec jego rosnącej popularności, a Orff stał się muzycznym ulubieńcem reżimu, z czego korzystał dość skwapliwie, zręcznie jednak broniąc swej twórczej autonomii i raczej unikając czynów i gestów, których musiałby się później wstydzić.

Jedną z najpopularniejszych kompozycji swej epoki zadyryguje znakomity kapelmistrz z Hiszpanii, Jesús López Cobos – wieloletni dyrektor muzyczny Deutsche Oper w Berlinie, także Orquesta Nacional de España, Cincinnati Symphony Orchestra, Teatro Real w Madrycie oraz główny dyrygent Orchestre de Chambre de Lausanne. Program dopełni osobliwa, licząca aż sześć części 60. Symfonia C-dur Haydna, złożona z uwertury oraz muzyki incydentalnej do sztuki Le Distrait Jean-François Regnarda, od której włoskiego tytułu bierze się nazwa dzieła.

Zapraszamy na wykład wprowadzający do koncertu z cyklu „Z muzyką o muzyce”, który odbędzie się o godzinie 18.30 w Sali Kameralnej.

12 lutego wykład poprowadzi Jan POPIS.